Hakan YetisBorsada Fibonacci, teknik analizde fiyatların nereye kadar düşebileceğini (destek) veya nereye kadar yükselebileceğini (direnç) tahmin etmek için kullanılan en popüler araçlardan biridir.
Yatırımcılar, büyük bir fiyat hareketinden sonra piyasanın bir “dinlenme” veya “düzeltme” yapacağını bilirler. Fibonacci araçları, bu düzeltmenin hangi seviyelerde durabileceğini matematiksel oranlarla gösterir.
1. Fibonacci Geri Çekilme Seviyeleri (Retracement)
En sık kullanılan araçtır. Bir yükseliş veya düşüş dalgasının ardından fiyatın ne kadarını geri vereceğini tahmin etmeye yarar. Grafiklerde en çok şu seviyeler takip edilir:
- %23,6: Hafif bir geri çekilme. Trend çok güçlüyse fiyat buradan döner.
- %38,2: İlk ciddi destek/direnç seviyesi.
- %50,0: Matematiksel bir Fibonacci sayısı değildir ancak piyasa psikolojisi açısından (fiyatın yarısını geri vermesi) çok güçlü çalışır.
- %61,8 (Altın Oran): En kritik seviyedir. Analistler fiyatın buradan dönmesini “sağlıklı bir düzeltme” olarak görür. Eğer fiyat burayı aşağı kırarsa trendin değiştiği düşünülür.
- %78,6: Son kale. Trendin tamamen bitip bitmediğinin karar aşamasıdır.
2. Borsada Nasıl Uygulanır?
Fibonacci aracını grafik üzerinde kullanırken iki uç nokta belirlenir:
- Yükselen Trendde: Çizim, trendin başladığı dip noktadan, bittiği tepe noktasına doğru yapılır. Ortaya çıkan yatay çizgiler, fiyat düşerken “nereden alım yapabilirim?” sorusuna yanıt aranan destek seviyeleridir.
- Düşen Trendde: Çizim, en tepe noktadan en dip noktaya doğru yapılır. Bu durumda çizgiler, fiyat tepki yükselişi yaparken “nerede satmalıyım?” sorusuna yanıt veren direnç seviyeleridir.
3. Diğer Fibonacci Araçları
- Fibonacci Uzatma (Extension): Fiyat eski zirvesini aştığında, yeni hedefin neresi olabileceğini (örneğin %161,8 seviyesi) tahmin etmek için kullanılır.
- Fibonacci Fanları: Trendin eğimine göre çapraz destek ve direnç çizgileri oluşturur.
- Fibonacci Zaman Dilimleri: Fiyatın ne zaman yön değiştirebileceğine dair dikey zaman çizgileri çizer.
Neden İşe Yarar? (Psikolojik Etki)
Borsada Fibonacci’nin bu kadar iyi çalışmasının bir nedeni de “kendini gerçekleştiren kehanet” olmasıdır. Dünyadaki binlerce trader ve devasa algoritmalar aynı seviyelere baktığı için, o seviyelere gelindiğinde toplu alım veya satım emirleri girilir; bu da fiyatın o noktadan tepki vermesini sağlar.
Önemli İpucu: Fibonacci seviyeleri tek başına bir “al-sat” sinyali değildir. Bu seviyelerin hacim, RSI veya hareketli ortalamalar gibi diğer göstergelerle desteklenmesi başarı oranını artırır.
